Stres dönemlerinde, ya da bireyin farkında olmadan yaşadığı zorluklar karşısında vücudu haberdar etmek için ön uyarı sistemi devreye giriyor. Uzman Psikolog Ani Eryorulmaz, panik bozuklukla ilgili ilk belirtileri böyle tanımlıyor. Hayatta kalmaya programlanmış olan insan bedeni, korktuğu bir durumla karşılaştığında beyin vücuda tehlikede olduğu sinyalleri yolluyor.

Örneğin, ormanda bir ayıyla karşılaşmak gibi gerçek bir tehlike olduğunda, beyin vücuda “kaç ya da savaş” komutu veriyor. Vücut ise hayatta kalabilmek için bir alarm sistemini devreye sokuyor. Panik bozukluğun vücudun hassas bir tehlike detektörü olduğunu belirten Eryorulmaz, “Örneğin bir duman detektörünün yangın dumanına uyarı vermesi gerekirken, ekmek kızartırken çıkan masum dumana alarm vermesi gibi, panik atağı, çok hassas olan bir sistemin yanlış alarm vermesine benzetebiliriz.” diyor.

Panik bozukluk, bireyin atak süresini çok uzun gibi hissetmesine rağmen aslında sadece ortalama üç dakika sürüyor.

Panik atak yaşayanların sıkça karşılaştığı durumlar

Eryorulmaz, panik atak yaşayanların sıkça karşılaştıkları durumları bilimsel verilere dayanarak özetliyor.

Panik atakla tanışma

Panik atakla ilk tanışma, çok yüksek atan bir nabız, nedensiz terleme, titreme, nefessiz kalma, göğüs ağrısı, baş dönmesi gibi belirtilerle başlıyor. Bu şikâyetlerle bir kalp krizi ya da tehlikeli bir rahatsızlık geçirdiğini düşünerek acil servislere ya da hastaneye başvuranların sayısı azımsanmayacak kadar fazla.

Fiziksel emareler

Fiziksel şikâyetler nedeniyle tüm tetkikler yapıldıktan sonra doktorun “fiziksel olarak bir şeyiniz yok bir psikologla görüşün” cevabı ile kişinin kafası karışıyor. Diğer yandan, hissedilen tüm rahatsızlıklar gerçek gibi olsa da fiziksel bir rahatsızlığının olmadığını duymak bazen bireyi rahatlatmaya da yetmeyebiliyor.

Tekrarlama korkusu

Bir kez atak yaşayan birey bunun her an tekrarlanabileceği korkusu ile yaşamaya başlayabiliyor. Bu semptomlar her an her yerde meydana gelebiliyor. Bu semptomların belirtilerini sosyal bir ortamda ya da kalabalık bir mekanda hissettiğinde birey, böyle yerlere gitmekten vazgeçebiliyor.

Hayat kalitesinde düşüş

Panik bozukluk ile birlikte yaşanan endişe, bireyin hayat kalitesinde de düşüşe neden olabiliyor.

Panik bozukluk hissedince yapılması gerekenler

Panik bozukluk anında rahatlatamaya yardımcı olacak önerileri ise Eryorulmaz şöyle sıralıyor.

Dışarı çıkın

Kapalı bir alandaysanız, dışarı çıkıp ağaçlara, gökyüzüne bakmak sizi rahatlatacaktır.

Nefes alın

Derin nefes alın ve sadece nefesinize odaklanın.

– Bu durumun geçici olduğunu kendinize hatırlatın

– Panik bozukluk durumu yaşandığında bunun geçeceğinin bilincinde olmak büyük önem taşıyor.

– Kendinize bu durumun geçeceğini hatırlatmaya çalışın ve bu durumun en fazla 3 dakika süreceğini kendinize tekrarlayın.

Hayatı Yavaşlatın

Panik bozukluk belirtileri yaşıyorsanız hayat temponuzu yavaşlatmayı deneyin. Ancak sıkıntıların devam ettiği durumlarda mutlaka psikolojik yardım almak ve hayatınızdaki stres kaynaklarına göz atmanızda büyük yarar var.